MÓN NGON ĐỊA PHƯƠNG
Giới thiệu chung:
Ở vùng nam Kiến Xương (nay thuộc tỉnh Hưng Yên) có một làng tên gọi làng Vè. Vào mỗi dịp cuối năm và đầu năm mới, người dân ở đây thường làm một món ăn đặc biệt. Đây là một món ăn ngon được làm từ những nguyên liệu sẵn có và dễ kiếm, tuy cách chế biến có hơi cầu kỳ. Một món ăn không ngấy và tốt cho sức khoẻ, khác biệt với hầu hết những món ăn khác trên bàn tiệc ngày Tết. Tuy nhiên với những người không ăn được rau thơm thì đây lại là một món khó ăn.
Nguồn gốc (sự tích):
Chuyện kể rằng ngày xưa có một người nông dân nghèo, gia tài có mảnh vườn nhỏ và túp lều nhỏ đơn sơ. Mảnh vườn nhỏ anh ta trồng hành với hy vọng bán củ cho người ta làm dưa hành, gói bánh ngày Tết. Nhưng mà năm ấy gieo trồng không thuận lợi nên đến Tết hành đem đi bán mà củ nhỏ trông xấu xí, bán chẳng ai mua. Mà không bán được hành thì chẳng có tiền sắm Tết, cố bán đến chiều ba mươi mà vẫn ế. Thế nên người nông dân ấy đã đem số hành của mình về nhà làm món ăn cúng tổ tiên ngày Tết vậy. Về nhà anh ta nghĩ ra một cách chế biến món ăn với hành ế, đem luộc những cây hành cho mềm ra rồi kiếm mấy loại lá thơm sẵn có quanh nhà. Anh đem cuốn mấy loại rau thơm và buộc lại bằng thân cây hành cho vừa một miếng, cứ thế làm ra một đĩa toàn rau cuốn. Mâm cỗ giao thừa đơn sơ chỉ có đĩa rau cuốn mà thôi.
Một năm nữa lại qua đi, sau một năm chăm chỉ cố gắng làm lụng, hành năm nay thu hoạch khá hơn. Tết anh đã bán được hành, còn thừa ít hành củ nhỏ anh lại đem về làm món rau cuốn của mình để cúng giao thừa. Bởi anh tin rằng món ăn năm trước đã được tổ tiên và thánh thần chứng giám, phù hộ năm nay làm ăn thuận lợi. Nhiều năm sau nữa, cuộc sống của anh ngày càng khá lên, lập gia đình và có cuộc sống dư giả. Gia đình vẫn giữ truyền thống về món rau cuốn năm nào mỗi dịp Tết đến, nhưng về sau có thêm thịt ba chỉ và trứng nữa. Họ thường đãi hàng xóm món ăn ấy, người làng từ ấy cũng học theo làm món ăn này mỗi dịp Tết đến để mừng năm mới và cầu mong sự phát đạt no đủ, gặp nhiều may mắn. Ban đầu tên của nó là gỏi rau thơm cuốn hành, nhưng tên dài nhiều người gọi nó đơn giản là GUỐN.Cách chế biến:
* Chuẩn bị nguyên liệu: Một bó hành nguyên cây còn cả củ và lá. Các loại rau khác gồm có rau răm, rau mùi, húng dũi (hay húng lủi) số lượng các loại tương đương nhau và ngang bằng với số cây hành. Ngoài ra còn thịt lợn ba chỉ (cũng có thể thay thế bằng giò nạc) và trứng gà hoặc vịt, số lượng ước lượng đủ cắt số miếng thịt và trứng rán bằng số hành. Ngoài ra còn có gừng, tỏi, ớt, chanh và nước mắm, bột ngọt để chế biến nước chấm.
* Chế biến món ăn: Hành, rau nhặt rễ sau đó rửa sạch, rau thơm để ráo nước, hành đem luộc chín cả cây. Thịt ba chỉ thì rửa sạch, đem luộc chín (nếu là giò đã chín trước khi mua thì khỏi cần luộc) rồi thái nhỏ chiều dài và rộng tương đương ngón tay trỏ, thái lát mỏng (miếng thịt không nên để dày miếng). Trứng đập ra bát, đem trộn gia vị rồi đem rán, trứng rán tráng mỏng, sau khi rán xong cắt miếng cỡ ngón trỏ giống như thịt. Tiếp theo đem tất cả nguyên liệu đi cuốn, lấy rau thơm mỗi loại một cọng, kẹp thêm miếng thị (hoặc giò) rồi đến miếng trứng rán, lấy cây hành cuốn tất cả lại thành những bó nhỏ vừa miếng ăn rồi bày ra đĩa.
* Chế biến nước chấm: nước chấm thông thường chỉ là nước nắm nhưng để tăng thêm hương vị ta có thể thêm một ít gừng, tỏi giã nhỏ, ớt thái sợi và một chút nước cốt chanh.
Giá trị món ăn:
* Ý nghĩa tâm linh: Màu xanh lá của rau tượng trưng cho sự sinh sôi nảy nở, hy vọng, may mắn, sự sống. Màu vàng của trứng rán tượng trưng cho vinh hoa, phú quý, giàu sang, thành công. Màu trắng hồng của thịt hay giò tượng trưng cho sự tinh khiết, sạch sẽ, mong điều tốt lành đến.
* Giá trị sức khoẻ: món ăn này tốt cho hệ tiêu hoá, tốt những người bị bệnh đại tràng, hay bị táo bón. Món ăn cân bằng giữa chất béo và chất xơ, có chứa đạm và vitamin.
Đề xuất nội dung khác: Tạo Phép Tính Ngẫu Nhiên | Toán Cho Trẻ Em - Dự án miễn phí phục vụ cộng đồng.